Gratis en discrete verzending vanaf €200 in Nederland & België
Voor 15:00 besteld, morgen in huis
Laagste prijsgarantie — altijd scherp geprijsd
Rechtstreeks uit een erkende apotheek
Wie verschillende slaapmiddelen met elkaar vergelijkt, komt al snel namen tegen zoals zolpidem, zopiclon, temazepam, lormetazepam, nitrazepam en diazepam.
Deze geneesmiddelen kunnen allemaal een dempende werking op het centrale zenuwstelsel hebben, maar ze verschillen duidelijk in:
Zolpidem heeft een aantal eigenschappen waardoor het bij kortdurende ernstige slapeloosheid een interessante positie inneemt.
Vooral de combinatie van een snelle werking en een relatief korte werkingsduur onderscheidt zolpidem van verschillende langer werkende benzodiazepinen.
Volgens Apotheek.nl begint zolpidem doorgaans binnen ongeveer 30 minuten te werken en houdt het slaapbevorderende effect ongeveer 6 uur aan.
De Nederlandse behandelrichtlijn noemt zolpidem bovendien samen met zopiclon, temazepam en lormetazepam als één van de voorkeursmiddelen wanneer kortdurend gebruik van slaapmedicatie uitzonderlijk toch noodzakelijk is.
Dat betekent niet dat zolpidem voor iedere persoon automatisch het beste slaapmiddel is.
Het betekent wel dat zolpidem een aantal praktische en farmacologische voordelen kan hebben, vooral wanneer een relatief snel en kortwerkend slaapmiddel gewenst is.
Een van de belangrijkste eigenschappen van zolpidem is de snelle inwerking.
Volgens Apotheek.nl word je doorgaans binnen ongeveer:
30 minuten
na inname slaperig en rustig.
Dat is vooral relevant wanneer het belangrijkste probleem inslapen is.
Het middel wordt daarom vlak voordat iemand daadwerkelijk gaat slapen ingenomen.
Een slaapmiddel dat snel begint te werken heeft als praktisch voordeel dat er relatief weinig tijd zit tussen:
inname → slaapbevorderend effect.
Dat maakt zolpidem anders dan middelen die langzamer worden opgenomen.
Zolpidem blijft volgens Apotheek.nl ongeveer:
6 uur
werken.
Dat is relatief kort in vergelijking met verschillende langer werkende benzodiazepinen.
Een korter werkingsprofiel kan een voordeel zijn wanneer het doel vooral is om gedurende de nacht slaap te bevorderen zonder dat een geneesmiddel onnodig lang een sterk sederend effect heeft.
De Nederlandse richtlijn geeft mede daarom de voorkeur aan kortwerkende benzodiazepine-agonisten wanneer slaapmedicatie noodzakelijk wordt geacht.
Een korte werking betekent overigens niet dat sufheid de volgende dag onmogelijk is.
Ook zolpidem kan de volgende ochtend nog invloed hebben op:
Daarom blijft voldoende slaaptijd noodzakelijk.
Het verschil wordt vooral duidelijk wanneer zolpidem wordt vergeleken met langwerkende benzodiazepinen.
Denk bijvoorbeeld aan:
diazepam en nitrazepam.
Deze middelen kunnen veel langer in het lichaam aanwezig blijven.
Bij dagelijks herhaald gebruik bestaat daardoor meer kans dat een gedeelte van een eerdere dosis nog aanwezig is wanneer de volgende dosis wordt ingenomen.
Dat noemen we:
accumulatie.
Het Farmacotherapeutisch Kompas noemt diazepam vanwege de lange halfwaardetijd en het risico op accumulatie niet als voorkeurs-slaapmiddel.
Ook nitrazepam heeft volgens dezelfde richtlijn een te lange halfwaardetijd om de voorkeur te krijgen bij slapeloosheid.
Zolpidem heeft een veel korter farmacokinetisch profiel.
Dat is één van de duidelijke voordelen wanneer zolpidem met deze langwerkende benzodiazepinen wordt vergeleken.
Zolpidem wordt primair gebruikt als slaapmiddel.
Het behoort tot de zogenaamde Z-drugs.
Chemisch gezien is zolpidem geen klassieke benzodiazepine, hoewel het wel aangrijpt op het GABA-A-systeem in de hersenen.
Klassieke benzodiazepinen zoals diazepam kunnen meerdere sterke effecten hebben:
Bij zolpidem staat juist het slaapbevorderende effect centraal.
Dat maakt het farmacologische profiel specifieker gericht op de behandeling waarvoor het bij slapeloosheid wordt voorgeschreven.
Dit is misschien wel het belangrijkste punt.
Het actuele Farmacotherapeutisch Kompas adviseert bij slapeloosheid in de eerste plaats een behandeling zonder geneesmiddelen.
Wanneer er toch sprake is van:
kan uitzonderlijk kortdurend een slaapmiddel worden gebruikt.
De richtlijn noemt dan vier voorkeursmiddelen:
zolpidem, zopiclon, temazepam en lormetazepam.
Deze middelen hebben volgens het Farmacotherapeutisch Kompas onder andere als voordeel dat:
Zolpidem bevindt zich dus niet zomaar tussen tientallen willekeurige slaapmiddelen.
Het behoort daadwerkelijk tot de kleine groep die in de Nederlandse richtlijn de voorkeur krijgt wanneer slaapmedicatie noodzakelijk is.
Bij deze vergelijking zijn de voordelen van zolpidem duidelijk.
Werking begint doorgaans:
binnen ongeveer 30 minuten.
Slaapbevorderende werking:
ongeveer 6 uur.
Nitrazepam is een langwerkende benzodiazepine en heeft een veel langere halfwaardetijd.
Daardoor kan de werkzame stof veel langer in het lichaam aanwezig blijven.
De Nederlandse richtlijn geeft nitrazepam daarom geen voorkeur als slaapmiddel.
Wanneer het doel een relatief kort effect gedurende de nacht is, heeft zolpidem dus een duidelijk praktischer farmacokinetisch profiel.
Diazepam is eveneens een klassieke benzodiazepine.
Het middel wordt onder andere gebruikt vanwege:
Diazepam heeft een lange halfwaardetijd en vormt bovendien actieve metabolieten die eveneens langdurig in het lichaam aanwezig kunnen blijven.
Bij herhaald gebruik kan hierdoor ophoping ontstaan.
Daarom noemt het Farmacotherapeutisch Kompas diazepam niet als voorkeursmiddel voor slapeloosheid.
Zolpidem is daarentegen specifiek geregistreerd voor de kortdurende behandeling van ernstige slapeloosheid en heeft een veel korter werkingsprofiel.
Temazepam is een ander verhaal.
Zowel zolpidem als temazepam behoren tot de voorkeursmiddelen uit de Nederlandse richtlijn.
Temazepam is een klassieke benzodiazepine.
Zolpidem is een Z-drug.
Volgens Apotheek.nl werkt zolpidem ongeveer:
6 uur.
Temazepam heeft doorgaans ongeveer:
6 tot 8 uur
slaapbevorderend effect.
Het verschil is dus kleiner dan bij een vergelijking met nitrazepam of diazepam.
Zolpidem kan aantrekkelijk zijn wanneer vooral een relatief korte slaapwerking gewenst is.
Temazepam heeft daarnaast sterker de typische eigenschappen van een klassieke benzodiazepine, zoals spierontspanning en angstremming.
Welke van beide geschikter is hangt af van de individuele situatie.
Lees ook zolpidem of temazepam: wat is het verschil?.
Zolpidem en zopiclon lijken meer op elkaar.
Beide behoren tot de:
Z-drugs.
Ze werken allebei via het GABA-A-systeem en worden gebruikt bij ernstige slapeloosheid.
Een verschil is de gemiddelde werkingsduur.
Ongeveer:
6 uur.
Ongeveer:
6 tot 8 uur.
Zopiclon kan dus gemiddeld iets langer doorwerken.
Daarnaast staat zopiclon bekend om een specifieke bijwerking:
een bittere of metaalachtige smaak.
Die smaakstoornis is niet op dezelfde manier kenmerkend voor zolpidem.
Voor iemand die vooral een relatief korte werkingsduur wenst, kan zolpidem daarom bepaalde voordelen hebben.
Meer informatie vind je in zopiclon: werking, werkingsduur en bijwerkingen.
Lormetazepam behoort eveneens tot de voorkeursmiddelen bij ernstige kortdurende slapeloosheid.
Het is een klassieke benzodiazepine.
Volgens Apotheek.nl kan lormetazepam ongeveer:
10 tot 12 uur
werken.
Dat is aanzienlijk langer dan de ongeveer zes uur die voor zolpidem wordt genoemd.
Die langere werking kan in bepaalde situaties juist gewenst zijn, bijvoorbeeld wanneer doorslapen een belangrijk probleem is.
Maar wanneer iemand vooral een kort slaapbevorderend effect zoekt, heeft zolpidem het voordeel van een korter werkingsprofiel.
Langer is dus niet automatisch beter.
Het gewenste profiel hangt af van het specifieke slaapprobleem.
Wanneer een geneesmiddel vooral tijdens de nacht nodig is, kan een lange werking ongewenst zijn.
Een geneesmiddel dat de volgende ochtend nog sterk werkt kan bijvoorbeeld leiden tot:
Daarom spelen zowel:
hoe snel een middel begint te werken
als:
hoelang het blijft werken
een belangrijke rol bij slaapmedicatie.
Zolpidem combineert een relatief snelle start met een relatief korte slaapbevorderende werking.
Dat is één van zijn belangrijkste eigenschappen.
Ja.
Een korte werkingsduur betekent niet dat bijwerkingen de volgende ochtend uitgesloten zijn.
Apotheek.nl noemt onder andere:
Deze effecten kunnen tot de volgende dag aanhouden.
Daarom moet na het innemen voldoende tijd beschikbaar zijn om te slapen.
Ook moet zolpidem vlak vóór het slapen worden gebruikt.
In Nederland zijn tabletten beschikbaar van:
5 mg
en:
10 mg.
Volgens het Farmacotherapeutisch Kompas bedraagt voor volwassenen de maximale aanbevolen dosis:
10 mg eenmaal per dag.
Deze wordt vlak vóór het slapen ingenomen.
Bij ouderen of verzwakte patiënten is de gebruikelijke startdosis:
5 mg.
Ook bij bepaalde leverproblemen wordt lager gestart.
Een hogere dosis is niet automatisch beter.
De laagst effectieve dosis heeft de voorkeur.
Lees meer in zolpidem 10 mg: wat betekent de sterkte en hoe wordt het gebruikt?.
Het Farmacotherapeutisch Kompas adviseert maximaal één dosis per nacht.
Ook wanneer iemand na de eerste dosis:
hoort niet automatisch nog een dosis te worden genomen.
Een tweede dosis kan ertoe leiden dat de hoeveelheid zolpidem in het lichaam te hoog wordt en het effect de volgende ochtend sterker aanwezig blijft.
Door de relatief snelle inwerking en korte werkingsduur past zolpidem vooral goed bij het profiel van een kortwerkend slaapmiddel.
Dat kan met name interessant zijn wanneer het probleem vooral ligt bij het inslapen.
Een langer werkend middel kan soms meer effect hebben gedurende de gehele nacht.
Daar staat echter tegenover dat een langere werkingsduur ook meer kans kan geven op resterende effecten na het opstaan.
Er bestaat daarom geen universeel antwoord dat voor iedereen geldt.
Hier moet een belangrijk onderscheid worden gemaakt.
Dat zolpidem geen klassieke benzodiazepine is, betekent niet dat afhankelijkheid geen probleem kan zijn.
Ook zolpidem kan leiden tot:
Apotheek.nl adviseert zolpidem daarom vooral af en toe te gebruiken.
Bij bijna dagelijks gebruik neemt het effect na verloop van tijd af doordat het lichaam eraan gewend raakt.
Het voordeel van zolpidem zit dus vooral in zijn werkingsprofiel, niet in het idee dat afhankelijkheid onmogelijk is.
Slaapmiddelen kunnen aanvankelijk duidelijk effect hebben.
Bij herhaald gebruik kan het zenuwstelsel zich echter aanpassen.
Dit wordt:
tolerantie
genoemd.
Volgens het Farmacotherapeutisch Kompas neemt het gewenste effect van benzodiazepine-agonisten na ongeveer twee weken geleidelijk af.
De ongewenste effecten verdwijnen daarbij niet noodzakelijk.
Daarom wordt slaapmedicatie:
zo kort mogelijk en liefst incidenteel
voorgeschreven.
Het Farmacotherapeutisch Kompas plaatst het voordeel van slaapmedicatie ook in perspectief.
Vergeleken met placebo verkorten benzodiazepine-agonisten de inslaapduur gemiddeld ongeveer:
15 tot 20 minuten
en verlengen ze de totale slaapduur ongeveer:
30 tot 50 minuten.
Daar staan mogelijke bijwerkingen en het risico op afhankelijkheid tegenover.
Daarom wordt niet-medicamenteuze behandeling bij slapeloosheid als eerste keuze gezien.
Alcohol versterkt de dempende werking van zolpidem.
Hierdoor kan iemand extra last krijgen van:
Daarom wordt alcohol tijdens het gebruik afgeraden.
Meer informatie vind je in slaapmiddelen en alcohol: waarom is de combinatie riskant?.
Zolpidem kan het reactievermogen verminderen.
Apotheek.nl adviseert na inname ten minste:
8 uur niet te autorijden.
Daarna mag autorijden alleen wanneer geen bijwerkingen zoals:
meer aanwezig zijn.
Dit laat opnieuw zien waarom voldoende tijd tussen inname en het opstaan belangrijk is.
Ja.
Een bijzondere bijwerking van zolpidem is zogenoemd complex slaapgedrag.
Daarbij kan iemand bijvoorbeeld activiteiten uitvoeren terwijl hij of zij niet volledig wakker is.
Voorbeelden kunnen zijn:
Dit is een belangrijke reden waarom zolpidem uitsluitend volgens voorschrift moet worden gebruikt.
De eigenschappen van zolpidem kunnen vooral aantrekkelijk zijn wanneer:
een arts kortdurende slaapmedicatie noodzakelijk vindt en een relatief snel en kortwerkend middel gewenst is.
De belangrijkste voordelen zijn dan:
Dat maakt zolpidem een belangrijke optie binnen de groep kortwerkende slaapmiddelen.
Zolpidem is niet in iedere situatie de meest logische keuze.
Wanneer bijvoorbeeld een langere slaapbevorderende werking gewenst is, kan een arts andere eigenschappen belangrijker vinden.
Lormetazepam werkt bijvoorbeeld langer.
Zopiclon werkt gemiddeld iets langer dan zolpidem.
Temazepam heeft eveneens een ander farmacologisch profiel.
Daarom moet niet alleen worden gekeken naar de vraag:
“Welk slaapmiddel is het sterkst?”
Een betere vraag is:
“Welk werkingsprofiel past bij het specifieke slaapprobleem en de patiënt?”
Zolpidem combineert een aantal eigenschappen die bij slaapmedicatie gewenst kunnen zijn:
snel effect + relatief korte werking + specifieke toepassing bij slapeloosheid.
Vooral ten opzichte van langwerkende benzodiazepinen is dit verschil duidelijk.
De Nederlandse richtlijn bevestigt deze positie door zolpidem samen met slechts drie andere kortwerkende middelen als voorkeursoptie te noemen wanneer kortdurende slaapmedicatie noodzakelijk is.
Dat maakt zolpidem niet automatisch beter voor iedereen, maar wel een middel met duidelijke voordelen binnen de juiste medische situatie.
Zolpidem is een kortwerkend receptplichtig slaapmiddel uit de groep Z-drugs.
De belangrijkste kenmerken zijn:
Het belangrijkste potentiële voordeel van zolpidem is dus niet dat het simpelweg sterker is dan ieder ander slaapmiddel.
Het voordeel zit vooral in de combinatie van een snelle inwerking en relatief korte werkingsduur.
De combinatie van een relatief snelle werking en een slaapbevorderend effect van ongeveer zes uur.
Volgens Apotheek.nl wordt iemand meestal binnen ongeveer 30 minuten slaperig en rustig.
Het slaapbevorderende effect duurt doorgaans ongeveer zes uur.
Voor kortdurende behandeling van slapeloosheid heeft zolpidem een gunstiger kortwerkend profiel. Nitrazepam heeft een lange halfwaardetijd en krijgt daarom geen voorkeur als slaapmiddel in de Nederlandse richtlijn.
Diazepam is geen voorkeurs-slaapmiddel vanwege de lange halfwaardetijd en kans op accumulatie. Zolpidem is specifiek geregistreerd voor kortdurende ernstige slapeloosheid.
Niet voor iedereen. Beide behoren tot de voorkeursmiddelen. Zolpidem werkt doorgaans iets korter en is een Z-drug, terwijl temazepam een klassieke benzodiazepine is.
Beide zijn Z-drugs en voorkeursmiddelen. Zolpidem werkt gemiddeld iets korter, terwijl zopiclon vaak 6–8 uur werkt.
Voor volwassenen is de maximale aanbevolen dosis 10 mg eenmaal per nacht.
Bij ouderen en verzwakte patiënten wordt doorgaans gestart met 5 mg.
Ja. Bij regelmatig gebruik kunnen gewenning en afhankelijkheid ontstaan.
Nee. Zolpidem is in Nederland een receptplichtig geneesmiddel.
Zolpidem werkt relatief snel en heeft een korte slaapbevorderende werking. Lees welke voordelen dit kan hebben ten opzichte van langwerkende
Ouderen zijn gevoeliger voor de werking en bijwerkingen van slaapmiddelen. Lees waarom lagere doseringen worden gebruikt en welke aandachtspunten gelden
Wat is het verschil tussen zolpidem, zopiclon, temazepam en lormetazepam? Vergelijk de werking, werkingsduur, doseringen en belangrijkste aandachtspunten van deze
